مخزن ذخیره چیست؟

نگهداری انواع سیالات در صنایع گوناگون نیازمند ظرفی است که متناسب با ویژگی های آن سیال طراحی و تولید شده باشد، چنین ظرفی را مخزن مینامیم.
از مخزن برای ذخیره و نگهداری مواد، اندازه گیری میزان محصول تولیدی و انتقال مواد استفاده میشود.

انواع مخازن ذخیره کدامند؟

دسته بندی انواع مخازن با توجه به عوامل متعددی انجام میپذیرد از جمله:

  • نوع ماده قابل نگهداری: مخازن ذخیره آب شهری، مخازن نفتی و گازی و …
  • شکل ظاهری مخزن: مخازن استوانه ای، مکعبی، کروی و …
  • نوع کاربری و مکان قرار گیری: یدک کش، چرخ دار، مخازن پایه دار
  • جنس مخزن: مخازن پلاستیکی و فلزی

در ادامه به معرفی و توضیح مختصری درباره چندی از مخازن مورد استفاده در صنایع مختلف میپردازیم:

مخازن استیل ضدزنگ

علت ضد زنگ بودن این نوع مخزن وجود کروم به عنوان عنصر اصلی در ساخت آن است. این مخزن مناسب برای نگهداری انواع مایعات میباشد.

مخازن در باز

همانطور که از اسم این مخازن پیداست، پوششی با عنوان سقف در ساخت آنها وجود ندارد. از این رو، این مخازن تنها برای نگهداری سیالاتی استفاده میشود که فرّار و قابل اشتعال نیستند؛ مانند آب نمک. مخازن درباز متناسب با نوع کاربری در جنس های مختلفی تولید میشود و قطر آنها میتواند از ۷ متر تا ۷۰ متر متغیر باشد.

مخازن اتمسفریک

مخازن اتمسفریک در اصل دسته ای از مخازن هستند که دارای سقف های مختلفی میباشند؛ مانند سقف شناور، ثابت، مخروطی، گنبدی، بالنی و چتری. از مخازن اتمسفریک جهت نگهداری مایعاتی چون نفت خام، بنزین و … استفاده میشود.

مخازن با سقف ثابت

این نوع مخزن دارای دیواره هایی به شکل استوانه و سقفی گنبدی شکل است. برای نگهداری مواد قابل اشتعال و سمی، مخزن با سقف ثابت گزینه مناسبی است.

مخازن با سقف شناور

وجود سقف شناور در این نوع مخازن به این معناست که سیال درون مخزن میتواند به صورت محدود با هوای آزاد در ارتباط باشد. یکی از ویژگی های منحصر به فرد این نوع مخازن امکان حرکت سقف شناور آن است. به این معنی که با افزایش و کاهش ماده درون مخزن، ارتفاع سقف از کف نیز تغییر میکند.

مخازن با سقف شناور بر دو نوع هستند:

۱. EFRT: سقف این نوع مخازن کاملا شناور بوده و حالت دیگری ندارد.
۲. IFRT: این نوع مخازن علاوه بر سقف شناور، سقف ثابت نیز دارند.

سقف شناور نیز خود به دو نوع قابل تقسیم بندی است:

سقف ماهیتابه ای: دارای سطحی صاف است همراه چندین پایه که در صورت سوراخ شدن غرق میشود.
سقف خزینه دار: به دلیل وجود جعبه های تو خالی در سقف، در صورت ایجاد سوراخ، سقف غرق نمیشود و روی سیال باقی میماند.
 

مخازن استوانه ای، کروی، مکعبی، …
همانطور که پیش تر گفته شد، مخازن میتوانند شکل ظاهری متفاوتی داشته باشند. باید در نظر داشت که انتخاب بین هر یک از این اشکال نیازمند در نظر گرفتن عوامل متعددی است.
برای مثال، جهت نگهداری سیالاتی که فشار آنها بین نیم الی ۵۰ پوند بر اینچ مربع است، مخزن استوانه ای توصیه میشود؛ و اگر این فشار بیشتر باشد، مخزن کروی شکل مناسب تر است. همچنین، مخزن های کروی بدلیل عدم دارا بودن فونداسیون، در اثر یخ زدگی زمین از ماده درون خود در برابر انجماد جلوگیری کرده و مانع یخ زدگی میشود.

مخازن سرد
جهت نگهداری موادی که به طور طبیعی به شکل گاز هستند- به این معنی که نقطه جوش ماده بسیار پایین است- ولی میبایست به حالت مایع نگهداری شوند، از این نوع مخازن استفاده میشود. چنین موادی شامل اتیلن، هیدروژن، نیتروژن، آرگون و اکسیژن است.

مخازن ثابت
مخازن ثابت از مواد مختلفی چون کربن استیل یا فولاد آلیاژی ساخته میشوند. از این نوع مخازن معمولا در پالایشگاه ها و برای ذخیره سازی موادی با فشار نیم الی ۱۵پوند بر اینچ استفاده میشود.

مخازن خاص
مخازن خاص یکی از مخازن مورد استفاده برای نگهداری مواد گازی میباشد. همانطور که از اسم این نوع مخازن پیداست، در این نوع تانکرها گاز به شکل ویژه ای نگهداری میشود.
مخازن خاص به شکل استوانه ای ساخته میشوند که یک سر آن بسته و سر دیگر باز است. مخزن پس از پر شدن درون آب قرار میگیرد، به طوری که گاز بین سقف و آب محبوس میشود.


 

نکات ایمنی مخزن ذخیره


– مخزن به هیچ عنوان روی سطوح غیرطراز و شیبدار نصب نشود.
– هیچگونه فشار خارجی یا داخلی به مخزن وارد نشود.
– بازرسی و بازدید از مخزن به طور مرتب توسط متخصص انجام شود و کیفیت قطعات مخزن ارزیابی شود.
– برای جلوگیری از ایجاد الکتریسیته ساکن در مخزن، مایعات به آرامی جریان پیدا کرده یا منتقل شوند. همچنین از انتقال هرگونه جریان الکتریسیته ساکن از بیرون به درون مخزن ( سطح بدنه مخزن ، بدن یا لباس کارکنان، لوله های شست وشو) جلوگیری شود.
– سیستم اطفاء حریق در نزدیکی مخازن وجود داشته باشد و در صورت بروز سانحه اقدامات لازم به سرعت انجام پذیرد تا مخازن دیگر دچار انفجار یا آتش سوزی نشوند.

به اشتراک بگذارید:

Share on whatsapp
WhatsApp
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on pinterest
Pinterest
Share on skype
Skype
Share on telegram
Telegram
Share on email
Email